Della

Konur eiga 0.1 prósent af eignum heimsins. Það er
della. Þess vegna er ég að þróa nýtt
bókmenntaform: Delluna.

Dellan á ekkert skylt við absúrd, súrealisma,
dadaisma eða póstmódernisma. Dellan er della.

Maður getur þurft að kynnast mikilli dellu áðuren
maður nær valdi á dellunni en þá sér
maður líka delluna allstaðar.

Dellan kveikir á heilabúinu.

(Hið Mikla Lögmál Dellunnar) Það er della.

Dellan er della.
Takið eftir dellunni í lífi ykkar.

Dellan léttir klafa af konum því hversu mikill
léttir er það er að eiga ekki nema 0.1 prósent
af eignum heimsins? Getur verið að konur eigi aðrar eignir,
sem enginn veit um, eignir sem geymdar eru í leynihólfum,
leynilegum bankareikningum, í leynilegum löndum. Getur
verið að þar séu háar innistæður
af dellu.

Það þarf aðeins að fara yfir landamærin.

Ó, della.

(Þetta með 0.1 prósentið eru upplýsingar
frá Sameinuðu þjóðunum síðan
1975, það getur hugsast að konur eigi nú 0.2
prósent, eða 0.01 prósent)

Það er erfitt að verða fullkominn í dellu.
Það er della.

Hér á þessum síðum er verið að
rannsaka delluna!!!

SVOLÍTIÐ UM BULL

Ég lærði ekki að segja neitt af viti fyrren
ég lærði að bulla.

Ég lærði tildæmis að bulla í áfengismeðferð
á Vífilstöðum fyrir tólf árum.
Þar var ég látin segja bla bla bla í pontu
í sólarhring.

Áfengisráðgjöfunum þótti ég
vera of mikið í höfðinu á mér einsog
það er kallað, en of lítið í hjartanu.
Bullið er í hjartanu. Þar bullast allt blóðið
tildæmis. Þeim fannst ég alltaf vera að reyna
að vera svo gáfuð. En gáfur koma alkóhólisma
ekkert við. Ég var alltaf að reyna að hugsa mig
útúr sjúkdómnum, skilgreina og svo framvegis.
Ég var látin leysa fleiri þrautir í þessum
áfengis-kastala, ég var tildæmis látin
þegja í sólarhring. Áfengisráðgjafarnir
óttuðust að ég væri að kaffæra
tilfinningar mínar með kjaftæði. Ég var
svo skemmtileg, alltaf að segja sögur og gat ekki þagnað.
Ég varð reið yfir því að vera sett
í þagnarbindindi og æpti:Vitiði hvað það
hefur tekið mig mörg ár að fá málið
aftur! Svo þagði ég í sólarhring og
þá komu vaðandi tilfinningar uppá yfirborðið,
alveg aftur í barnæsku, sjálfsvorkunn og einmanaleiki.
Það eru aðal tilfinningar alkóhólistans.
Þær sem hann nærir sjúkdóminn á.

En aftur að bla-bla-bla-inu. Ég átti að segja
bla bla bla í pontu í sólarhring semsagt.

Prins Friðrik einsog við kölluðum hann því
hann vildi frekar vera prins en edrú, honum fannst allt þetta
bla bla bla sem frá mér kom einsog tærasti sannleikur,
já einsog lækjarniður.

Ég man augnablikið í pontunni, ég átti
að segja bla bla bla.

Fyrsta bla-ið var erfiðast.
Einsog brjóta ís á þykkri vök.

Ég ætlaði aldrei að geta komið því
út úr mér.

Bla.

STUNDUM ÞEGAR ÉG MAN

...eftir því þá nota ég bullið
í skrifum mínum. Ef ég er stopp eða veit
ekki hvað á að koma næst. Þá getur
verið gott að bulla. Bull er tabú, við eigum alltaf
að vera svo gáfuð. Bullaðu. Ef þú
ert hræddur við að bulla á almannafæri
er gott að æfa sig einn heima.

HVAÐ Á AÐ KOMA NÆST?

Þegar strákarnir mínir voru litlir söng
ég fyrir þá. Og sagði þeim sögur
úr bókum. Mér fannst erfitt að segja sögur
uppúr mér.

Bullaðu uppúr þér. Vertu geysir. Ekki láta
setja sápu ofaní þig.

Ég vissi aldrei hvað átti að koma næst.
Ég hafði ekki lært að bulla eða hafði
glatað bullinu í lífsins ólgusjó.
Í miðri sögu byrjaði ég að hugsa. Ekkert
komst að. Ég var sennilega að leita að einhverju
rökréttu framhaldi.

Sögur hafa sjálfstætt líf. Þær

vaxa og vilja komast út.

Hið rökrétta framhald gerir ekki ráð fyrir
krókaleiðum, afturábakstökkum, uppílof-hoppum
og svo framvegis.

Seinna lærði ég að setja þessa ógnvekjandi
hugsana-þögn í söguna.

Þá mundi sagan vera svona:

Einu sinni var lítill strákur og hann átti bát
og hann ætlaði út á sjó að sigla
að leita að lítilli ævintýraeyju og svo
sigldi hann af stað .... en þá byrjaði hann að
hugsa svoleiðis og hann hugsaði svo mikið að hann
gleymdi stað og stund, og þegar hann gat loksins hætt
að hugsa sá hann að lítill rauður dreki
sat á borðstokknum hjá honum...

Dont think, just play.

(Elísabet Jökulsdóttir, heimsmeistari í
skák á Castelorizo árið 1986)

Þekkt aðferð sem skákmeistararnir nota, pásurnar
eru bara sálfræði. Skákin hefur sjálfstætt
líf einsog skáldskapurinn.

Þetta er sennilega allt spurning um öndun, hjartslátt...
og hvað segir svitinn.

Þetta andar allt saman...

(Bragi Halldórsson)

Heilabrotin gjöra oss alla að gungum.

(Hamlet)

Hamlet gerði sitt besta til að bulla: Að vera eða ekki vera...Hvað gerðist?

Shakespeare þröngvaði honum inní rökrétt
framhald harmleiksins í stað þess að leyfa honum
að bulla áfram.

VITLEYSAN

„Meiri vitleysan í þér barn...” segir
mamma stundum. Þá veit ég að mér hefur
tekist að setja eitthvert líf í það sem
ég er að segja. Sérstaklega ef hún bætir
við síðasta orðinu...„barn”....

Bullaðu uppúr þér og vittu hvað kemur.

Treystu bullinu. Vertu hver.

Um rök og deilur eftir Gunnar Hersvein

Rök eru aðferð sem hægt er að nota til að rannsaka verðmæti og
verðmætamat. Margar tegundur raka eru til og þarf að gæta þess í deilum að
nota sömu tegund af rökum og andstæðingurinn. Þeir sem deila um nytjagæði
skulu nota hagræn rök, þeir sem vilja kanna siðgæði nota siðferðileg rök.
Gildi og gæði fegurðar eru könnuð með fegurðarrökum og vísindarök eru
notuð til að fjalla um vísindagæði. Tilfinningarök varða gæði sem tengjast
stöðum og fólki. Ef verðmæti lands eru könnuð má gera það út frá nokkrum
tegundum raka: Nytjum, vísindum, fegurð og búsetu. Hvað vegur þyngst getur
tengst aðstæðum þjóðarinnar, t.d. hvort hart sé í ári eða ekki. Svokölluð
skynsemisrök eru jafnan talin fínni pappír en tilfinningarök. Gerist það
stundum að menn eða hópar nota tilfinningarök en kalla það skynsemisrök
til að mark sé á þeim tekið, t.d. að reisa þurfi stóriðju til að búseta
leggist ekki af á ákveðnu svæði. Oft getur verið erfitt að halda rökum
hreinum og segja má að skynsemisrök séu oft blönduð tilfinningum og
tilfinningarök blönduð skynsemi. Rök geta falist í að sýna að fram á að
nauðsynlegt sé að gera X til að koma í veg fyrir Y. Þá eru tíndar til
ástæður og forsendur sem eru notuð málinu til stuðnings. Mikilvægt er að
rökin sem notuð eru séu ekki í mótsögn hver við önnur. Rök eru leidd að
hlutum, þau eiga að styðja mál eða mæla gegn. Annar færir rök með og hinn
á móti, röksemdir geta einnig verið færð til að flækja um fyrir
andstæðingnum. Rök eru gild eða ógild, og menn lúta þeim rökum sem vega
þyngst í hverjum flokki. Aftur á móti geta menn verið ósammála um hvort
vegi þyngra: Rök fegurðar eða rök nytsemdar.

Gunnar Hersveinn