Músin sem breytti draumum sínum
Einu sinni var lítil mús. Hún bjó ein í holu og þorði ekki út úr
holunni. Hún var svo einmana og það gerði hana hrædda.
Hræðslan varð þess valdandi að hún varð enn meira einmana.
Það má segja hún hafi verið föst í vítahring.
Þegar einmanaleikinn var alveg að gera út af við hana stakk hún
höfðinu út úr holunni en kippti því svo snöggt inn aftur að það lá
við hún fengi hausverk.
Hún skalf á beinunum og fannst eins og feldurinn hennar mjúki
myndi hrynja af henni, augun detta úr höfðinu og rúlla um
gólfinu. Lítið tár læddist niður kinnina á henni og fram á trýnið.
En henni fannst ekki taka því að gráta af þeirri einföldu ástæðu
að enginn vissi hvernig henni leið. Samt var tárið eins og
glitrandi daggardropi.
Hún örmagnaðist svo af þessu eina tári að hún steinsofnaði. Þá
dreymdi hana draum. Í draumum var mús sem sagði: Ef þú þorir
ekki út, skaltu fara inn. Þegar þú vaknar verður skófla við rúmið
þitt. Stækkaðu holuna og einmanaleikinn minnkar.
Þetta gekk eftir. Þegar litla músin vaknaði um morguninn var
lítil skófla við rúmið hennar. Hún hófst handa, gróf og mokaði
allan daginn svo holan stækkaði. Um kvöldið þegar hún hugðist
dást að dagsverkinu bjóst hún við að einmanaleikinn væri
horfinn út í veður eða vind. Það var nú eitthvað annað. Holan
hafði vissulega stækkað en einmanaleikinn stækkað jafn mikið.
Ég bara verð að fara út og kynnast einhverjum, sagði músin.
Hún stakk höfðinu út úr holunni en allt fór á sömu leið. Það
þyrmdi svoleiðis yfir hana að hún skaust eins og eldflaug uppí
rúmið sitt og breiddi upp yfir haus. Enda var hún orðin svo
þreytt eftir að hafa grafið allan daginn að hún steinsofnaði. Hún
mundi ekki einu sinni eftir því þegar svefninn tók við af vökunni.
Þá dreymdi hana annan draum. Í draumnum kom mús sem
sagði: Þú verður að þekja holuna þína með gulli. Ef þú gerir það
hverfur einmanaleikinn.
Þetta hljómar eins og snjallræði, sagði litla músin í
svefnrofunum. Og glaðvaknaði. Við rúmið var fullur poki af
gulli. Litla músin beið ekki boðanna en eyddi öllum deginum í
að þekja holuna sína gulli. Hún var svo spennt að sjá árangurinn
að hún unni sér ekki hvíldar. Óvinur hennar einmanaleikinn
myndi hverfa út í hafsauga.
Hún leit á veggina sem voru úr gulli en ekki nema augnablik.
Ofbirtan af gullinu var eins og sár stingur. Og einmanaleikinn
var jafn sár. Hvort hún sem opnaði augun eða lokaði þeim
verkjaði hana í kroppinn. Einmanaleikinn var ekki bara á sálinni
eins og sagt er, hann hafði breiðst út. Hún byrjaði að hugsa
einsog það ætti hana lifandi að drepa. Hugsunin tók sársaukann í
burtu en aðeins í skamma stund.
Litla músin varð allt í einu dálítið reið. Þá var eins og hún fengi
skapið sitt aftur. Hún fussaði: Þessir vitlausu draumar, þetta er
allt þeim að kenna. Það er ekkert að marka drauma. Þetta er bara
vitleysa, tuðaði hún svo eins og allt annað væri gleymt. En á
einu vitleysis-augnablikinu fékk hún hugljómun. Þótt þessir
draumar væru vitlausir þýddi það ekki að allir draumar væru
vitlausir. Hún þyrfti að breyta draumum sínum. Hvernig er hægt
að breyta draumum? Viltu svara, sagði hún blíðlega við sjálfa
sig. Og svarið kom: Þú verður að breyta raunveruleikanum.
Breyta raunveruleikanum! sagði músin. Þýðir það að ég verð að
fara út úr holunni. Hún lagði höfuðið í bleyti. Hún yrði að fara
út úr holunni. En þá gæti einhver höggvið af mér hausinn, sagði
hún. Litla músin var orðin svo þunglynd að hana langaði mest til
að hlaupa út í dauðans ofboði og láta veröldina gleypa sig í
einum bita.
Ætti ég að stinga hausnum út, hugsaði hún. Og hugsaði svo að
bragði: Afhverju er ég alltaf að hugsa um hausinn á mér?
Hvernig væri barasta bara að stinga skottinu út.
Litlu músinni fannst þetta jaðra við fullkomið kæruleysi en það
kætti hana að sama skapi. Málið var orðið svo alvarlegt að hún
varð að gera eitthvað kæruleysislegt og út í bláinn. Hún stakk
skottinu út úr holunni og veifaði því meira að segja augnablik.
Nóttina á eftir dreymdi litlu músina draum. Í draumnum var mús
sem sagði: Farðu í frí. Litla músin var ekkert glöð þegar hún
vaknaði því hún var svo hnuggin út af draumnum. Það er
svakalegt mál að fara í frí, þá verð ég að kaupa farmiða, setja
ofan í ferðatösku og loka henni. Ég kemst aldrei í frí.
Þessi hugsun var að búa sig undir að fara í hringi í höfðinu á
henni þegar hún heyrði söng fyrir utan holuna. Svo fallegur og
fjörlegur söngur. Hún stakk höfðinu út um holuna og spurði:
Hver er að syngja?
Fuglinn, sagði fugl sem sat kokhraustur fyrir utan. Ég sá svo
feitan orm í gær, ormurinn liðaðist út úr þessari holu. Ég var að
gera mér vonir um ef mér tækist að tæla hann út með söng gæti
ég sporðrennt honum í einum bita.
Þetta var skottið á mér, sagði litla músin og velti því fyrir sér
hvort hún ætti að vera móðguð.
Ó, fyrirgefðu, sagði fuglinn, afhverju kemurðu ekki út í garðinn
þinn?
Garð, á ég garð? spurði músin agndofa.
Já, þú átt þennan fína garð fyrir utan, það er hægt að hafa það
verulega kósí hérna í garðinum, ég gæti best trúað að það væri
hægt að fara í svolítið frí.
Viltu syngja fyrir mig, sagði músin, öll fallegu lögin þín, mér
heyrast þau vera úr öllum áttum, Teheran og Timbúktú og alls
staðar. Ég meina viltu það ef við förum í frí í garðinum.
Sjálfsagt bí bí, sagði fuglinn.
Takk, sagði músin og trúði ekki eigin eyrum og augum.
Og þú værir kannski til í að segja mér söguna af
einmanaleikanum eins og stendur þarna á skiltinu.
Hvað stendur hvar? spurði músin.
Það stendur á skilti fyrir utan holuna: Hér er sögð saga af
einmanaleikanum, sagði fuglinn. Svo gat hann lesið hvað stóð
undir svo músin varð að koma út úr holunni. Hún las á skiltið og
þekkti sína eigin skrift.
Hvenær skyldi ég hafa skrifað þetta, hugsaði hún.
Þú hefur kannski skrifað þetta í draumi, sagði fuglinn.
Þetta byrjaði þannig, endaði músin þessa sögu.
*
Sagan endar ekki alveg svona. Það er skott á sögunni. Því þegar
músin hafði sagt fuglinum söguna, sagði hann eða söng:
Einmanaleikinn er gjöf handa vini þínum.